محققان متوجه شده‌اند نوعی ژن درمانی نوین می‌تواند به موش‌های دچار جراحت کامل نخاعی توانایی دوباره راه رفتن را ببخشد.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از نیو اطلس، جراحت کامل نخاعی به فلج شدن کامل اعضای بدن و ماهیچه های پایین تر از منطقه از جراحت منجر می شود. اما اکنون محققان دانشگاه EPFL با آزمایشی روی موش‌ها نشان دادند یک ژن درمانی جدید می‌تواند اعصاب و توانایی راه رفتن را در آنها احیا کند.

نخاع در حقیقت بزرگراه بدن به حساب می‌آید. پیام‌ها بین مغز و بخش‌های دیگر بدن سفر می‌کنند تا مجموعه‌ای از اعصاب را با سرعت بسیار بالا تحریک کنند. بنابراین آسیب به این بخش ممکن است فرد را ناتوان کند و بیمار هیچ حس یا قابلیت حرکتی در مناطق آسیب‌دیده نداشته باشد.

جالب آنجاست که کشف راه‌های جدید برای ترمیم این جراحات یکی از حوزه‌های کلیدی تحقیقات است و یافته‌های مربوط به پژوهش‌های اخیر نشان‌دهنده موفقیت نسبی در استفاده از ایمپلنت‌هایی است که مناطق آسیب‌دیده را دور می‌زند و پیوند سلول‌های عصبی مولکول‌های پروتئین یا ترکیباتی که به تحریک رشد دوباره اعصاب کمک می‌کنند را در برداشته است.

محققان دانشگاه EPFL قبلاً توانسته بودند فیبرهای اعصاب را با استفاده از ژن درمانی احیا کنند اما به موفقیت اندکی دست یافتند.

مارک آندرسون مؤلف ارشد پژوهش در این باره می‌گوید: ۵ سال قبل ما نشان دادیم فیبرهای عصبی را می‌توان در جراحات نخاعی مختلف احیا کرد. اما همچنین متوجه شدیم این امر برای احیای موتور عملیات بدن کافی نیست زیرا فیبرهای جدید نمی‌توانند با مناطق سمت دیگر زخم ارتباط برقرار کنند.

برای رفع این چالش محققان فرایندهای ترمیم طبیعی را بررسی کردند که پس از جراحت نخاعی مقطعی روی می‌دهد. آنها با استفاده از روشی به نام «توالی آر ان ای هسته‌ای تک سلولی» (single-cell nuclear RNA sequencing) آکسون‌های خاصی را شناسایی کردند که باید برای احیای فعالیت موتور عملیاتی ترمیم شوند. همچنین از این آکسون‌ها برای یافتن هدف مناسب در سوی دیگر زخم نخاعی استفاده شد.

با چنین تحلیلی محققان یک ژن درمانی جدید ابداع کردند که با کمک چند روش به یکباره فرایند برقراری ارتباط اعصاب را ارتقا می‌دهد. این درمان برنامه رشد در برخی از اعصاب را فعال می‌کند تا فیبرهای عصبی کلیدی را دوباره احیا و پروتئین‌های خاصی را تنظیم کند که به رشد اعصاب در بافت آسیب دیده کمک می‌کند. همچنین مولکول‌هایی را به فرایند اضافه می‌کند که این اعصاب احیا شونده را به سمت اعصاب هدف گرفته شده در بخش دیگر زخم راهنمایی کند.

محققان هنگام آزمایش روی موش‌هایی با جراحت‌های نخاعی متوجه شدند حیوانات درمان شده‌ای که طی چند ماه دوباره توانایی راه رفتن را پیدا کردند، در نهایت مانند موش‌هایی عمل می‌کردند که دچار آسیب نخاعی جزئی شده بودند. هرچند باید فعالیت‌های زیادی انجام داد و بعد این درمان را روی انسان‌ها به کار برد، اما محققان معتقدند چنین روشی یک گام مهم در دستیابی به هدف است. این تحقیق در ژورنال ساینس منتشر شده است.